{"id":7164,"date":"2021-02-25T14:06:53","date_gmt":"2021-02-25T11:06:53","guid":{"rendered":"https:\/\/mkcnamai.lt\/?p=7164"},"modified":"2021-03-23T11:50:25","modified_gmt":"2021-03-23T08:50:25","slug":"mkc-kaleidoskopas-kas-gi-siejo-j-vileisi-ir-m-k-ciurlioni","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkc-kaleidoskopas-kas-gi-siejo-j-vileisi-ir-m-k-ciurlioni\/","title":{"rendered":"MK\u010c Kaleidoskopas | Kas gi siejo J. Vilei\u0161\u012f ir  M. K. \u010ciurlion\u012f?"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/MKCnamai\/posts\/1522349974633722\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>#\u010ciurlionoBi\u010diuliai<\/em><\/a><\/p>\n<div id=\"attachment_7166\" style=\"width: 237px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-7166\" class=\"size-medium wp-image-7166\" src=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/J.-Vilei\u0161is-2-227x300.jpg\" alt=\"\" width=\"227\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/J.-Vilei\u0161is-2-227x300.jpg 227w, https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/J.-Vilei\u0161is-2-9x12.jpg 9w, https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/J.-Vilei\u0161is-2.jpg 450w\" sizes=\"(max-width: 227px) 100vw, 227px\" \/><p id=\"caption-attachment-7166\" class=\"wp-caption-text\">Jonas Vilei\u0161is (1872&nbsp;m.&nbsp;\u2013 1942&nbsp;m.)&nbsp;<br \/>Lietuvos Nepriklausomyb\u0117s Akto signataras, teisininkas, \u017eymus visuomen\u0117s ir politinis veik\u0117jas<\/p><\/div>\n<p><strong>Kas gi siejo dvi i\u0161skirtines XX a. pr. Lietuvos asmenybes: dailinink\u0105, kompozitori\u0173 Mikaloj\u0173 Konstantin\u0105 \u010ciurlion\u012f ir visuomen\u0117s veik\u0117j\u0105, politik\u0105, teisinink\u0105, Nepriklausomyb\u0117s Akto signatar\u0105 Jon\u0105 Vilei\u0161\u012f?<\/strong><\/p>\n<p>J. Vilei\u0161is gyveno Vilniuje 1898\u20131918 m., M. K. \u010ciurlionis 1907 \u2013 1908 m. Abu aktyviai dalyvavo to meto miesto kult\u016brin\u0117je, visuomenin\u0117je veikloje.<\/p>\n<p>J. Vilei\u0161is kovojo u\u017e pamald\u0173 laikym\u0105 lietuvi\u0173 kalba Vilniaus ir Vilnijos kra\u0161to ba\u017eny\u010diose. Su bendramin\u010diais \u012fk\u016br\u0117 slapt\u0105 \u201eDvylikos Vilniaus apa\u0161tal\u0173\u201c b\u016brel\u012f, skirt\u0105 kovai d\u0117l \u0160v. Mikalojaus ba\u017eny\u010dios gr\u0105\u017einimo lietuviams. Nuo 1902 m. vienintel\u0117je Vilniuje \u0160v. Mikalojaus ba\u017eny\u010dioje vyko lietuvi\u0161kos pamaldos. Ba\u017eny\u010dia tuo metu tapo lietuvyb\u0117s prieglobs\u010diu: \u010dia \u012fkurtas choras, savitarpio pagalbos draugija, greta veik\u0117 pirmoji dvimet\u0117 lietuvi\u0173 kalbos mokykla, buvo repetuojami spektakliai ir rengiamasi pirmosios operos pastatymui. Labai tik\u0117tina, kad \u010dia lankydavosi ir M. K. \u010ciurlionis: jis gal\u0117jo vargonuoti, taip pat gal\u0117jo giedoti jo vadovaujamas choras.<\/p>\n<p>B\u016bdamas \u201eR\u016btos\u201c draugijos nariu, Vilei\u0161is mat\u0117 dailininko nutapyt\u0105 1909 m. did\u017eiul\u0119 scenos u\u017edang\u0105.<\/p>\n<p>Teisininkas klaus\u0117si, kada 1908 m. M. K. \u010ciurlionis koncertavo su savo vadovaujamu \u201eVilniaus kankli\u0173\u201c choru \u201e\u017dibur\u0117lio\u201c draugijos surengtame laikra\u0161\u010dio \u201eAu\u0161ra\u201c 25 met\u0173 sukakties min\u0117jime, nes priklaus\u0117 \u0161ioms draugijoms.<\/p>\n<div id=\"attachment_7173\" style=\"width: 236px\" class=\"wp-caption alignright\"><img decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-7173\" class=\"size-medium wp-image-7173\" src=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/048-Anapa-226x300.jpg\" alt=\"\" width=\"226\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/048-Anapa-226x300.jpg 226w, https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/048-Anapa-771x1024.jpg 771w, https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/048-Anapa-768x1020.jpg 768w, https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/048-Anapa-1157x1536.jpg 1157w, https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/048-Anapa-9x12.jpg 9w, https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/048-Anapa.jpg 1171w\" sizes=\"(max-width: 226px) 100vw, 226px\" \/><p id=\"caption-attachment-7173\" class=\"wp-caption-text\">M. K. \u010ciurlionis, 1905, Anapa<\/p><\/div>\n<p>Advokatas J. Vilei\u0161is \u012f\u0117jo \u012f Lietuvi\u0173 dail\u0117s draugijos valdyb\u0105, o M. K. \u010ciurlionis buvo pirmininko pavaduotojas, tad juos siejo ir bendri kult\u016briniai r\u016bpes\u010diai. Rengiant Antr\u0105j\u0105 lietuvi\u0173 dail\u0117s parod\u0105 \u010ciurlioniui talkino ir pad\u0117jo abu sutuoktiniai Vilei\u0161iai.<\/p>\n<p>Kai M. K. \u010ciurlionis nesinuomodavo Vilniuje b\u016bsto, trumpam apsistodavo ir pas Vilei\u0161ius. Vilniuje Vilei\u0161i\u0173 namai buvo tap\u0119 Vilniaus lietuvi\u0173 gyvenimo centru. Jauna \u0161eiminink\u0117 Ona Vilei\u0161ien\u0117 duodavo lietuviams pietus u\u017e ma\u017e\u0105 atlyginim\u0105, bet vieni mo\u00adk\u0117jo, kiti&nbsp;\u2013 ne. Namuose vykdavo susirinkimai, draugij\u0173 pasitarimai, buvo \u012frengtas slapt\u0173 knyg\u0173 sand\u0117lis, slapt\u0173 ra\u0161t\u0173 sl\u0117ptuv\u0117. Ona nuolat apsimesdavo n\u0117\u0161\u010dia ir po r\u016bbais ne\u0161iodavo mai\u0161us slapt\u0173 ra\u0161t\u0173. Vilei\u0161i\u0173 \u0161eima bendravo su M. K. \u010ciurlioniu, P. Rim\u0161a, P. Kalpoku, J. Zikaru, A. \u017dmuidzinavi\u010diumi, esant reikalui r\u0117m\u0117 finansi\u0161kai.<\/p>\n<p>Lai\u0161ke H. Wolman M. K. \u010ciurlionis ra\u0161\u0117<em>: \u201eJonas Vilei\u0161is, advokatas. Simpatingas, truput\u012f aristokratas, truput\u012f bur\u017eujus, priklauso visoms esamoms Vilniaus lietuvi\u0173 draugijoms &lt;...&gt;. \u012esimyl\u0117j\u0119s \u017emon\u0105. Jonien\u0117 Vilei\u0161ien\u0117, jauna, gra\u017ei, turi trejet\u0105 ma\u017e\u0173 vaik\u0173. M\u0117gsta \u017eaisti biliard\u0105 ir [skambinti] fortepijonu &lt;...&gt;; gero ir kar\u0161to b\u016bdo, \u012fsimyl\u0117jusi vyr\u0105.\u201c<\/em><\/p>\n<p>\u29bf \u29bf \u29bf<\/p>\n<p>What is it that connects the following two exceptional Lithuanian personalities of the early 20th century: artist, composer Mikalojus Konstantinas \u010ciurlionis and public figure, politician, lawyer, signatory of the Act of Independence Jonas Vilei\u0161is?<\/p>\n<p>J. Vilei\u0161is lived in Vilnius from 1898 to 1918, while M. K. \u010ciurlionis did from 1907 to 1908. Both actively participated in the cultural and social activities of the city at that time.<\/p>\n<div id=\"attachment_7168\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-7168\" class=\"wp-image-7168 size-medium\" src=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/mikalojaus-bazn-Kamarauskas-300x231.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"231\" srcset=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/mikalojaus-bazn-Kamarauskas-300x231.jpg 300w, https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/mikalojaus-bazn-Kamarauskas-16x12.jpg 16w, https:\/\/mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/mikalojaus-bazn-Kamarauskas.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><p id=\"caption-attachment-7168\" class=\"wp-caption-text\">\u0160v. Mikalojaus ba\u017eny\u010dia, Juozas Kamarauskas, popierius, akvarel\u0117, 1893, Lietuvos nacionalinis dail\u0117s muziejus<br \/>St. Church of St. Nicholas, Juozas Kamarauskas, watercolor on paper, 1893, The Lithuanian National Museum of Art<\/p><\/div>\n<p>J. Vilei\u0161is was a fighter for the holding of services in the Lithuanian language in the churches of Vilnius and Vilnija region. Together with like-minded people, he founded a secret circle of the \"Twelve Apostles of Vilnius\" commited to the struggle for return of St. Nicholas Church to Lithuanians. Since 1902, St. Nicholas Church was the only church in Vilnius where services were held in Lithuanian. At that period, the church became a refuge for Lithuanianness: Lithuanians established a choir and a mutual aid society there, had the first two-year Lithuanian language school located nearby, as well as rehearsed theatre performances and made preparations for the staging of their first opera. It is very probable that M. K. \u010ciurlionis also attended it: he might play the organ, and the choir that he led might sing there.<\/p>\n<p>As a member of the R\u016bta Society, Vilei\u0161is saw the huge stage curtain that the artist painted over in 1909.<\/p>\n<p>The lawyer was among the listeners when in 1908, M. K. \u010ciurlionis gave a concert with the \"Vilnius Kankl\u0117s\" choir under his leadership at the 25th anniversary celebration of the newspaper \"Au\u0161ra\" that was organized by the \u017dibur\u0117lis Society, as he belonged to those societies.<\/p>\n<p>Attorney of law J. Vilei\u0161is was member of the board of the Lithuanian Art Society, where M. K. \u010ciurlionis was the deputy chairman, so they were connected by common cultural concerns. Both spouses Vilei\u0161is assisted and helped \u010ciurlionis in organizing the Second Lithuanian Art Exhibition.<\/p>\n<p>When M. K. \u010ciurlionis did not rent an apartment in Vilnius, he stayed with the Vilei\u0161is, among others, for short periods of time. In Vilnius, the Vilei\u0161is house had become the vital center for Lithuanians living in Vilnius. The young hostess Ona Vilei\u0161ien\u0117 offered Lithuanians lunch for a small payment, but some of them paid, while others did not. The house welcomed meetings and counsels of Lithuanian associations, and had a secret book repository and a hideout for secret writings. Ona regularly pretended to be pregnant and would carry bags of secret writings under her clothes. The Vilei\u0161is family communicated with M. K. \u010ciurlionis, Petras Rim\u0161a, Petras Kalpokas, Juozas Zikaras and Antanas \u017dmuidzinavi\u010dius, and provided them financial support when it was necessary.<\/p>\n<p>In a letter to Halina Wolman, M. K. \u010ciurlionis wrote as follows: <em>\"Jonas Vilei\u0161is, attorney of law. Good-looking, slightly aristocrat, slightly bourgeois, belongs to all the existing Lithuanian societies in Vilnius &lt;...&gt;. He is in love with his wife. Mrs. Jonas Vilei\u0161is, a young, beautiful one, has three small children. She loves to play billiards and [play] the piano &lt;...&gt;; she has a kind and hot temper, and is in love with her husband.\"<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>M\u016bs\u0173 veikl\u0105 taip pat galite sekti \/ Connect with us:<\/em><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/MKCnamai\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" data-saferedirecturl=\"https:\/\/www.google.com\/url?q=https:\/\/www.facebook.com\/MKCnamai&amp;source=gmail&amp;ust=1607077616094000&amp;usg=AFQjCNEyyA1R4elyFMXr_CehXgdkOzpggg\"><strong>Facebook<\/strong><\/a><strong>&nbsp;|&nbsp;<\/strong><strong><a href=\"https:\/\/www.instagram.com\/mkcnamai\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" data-saferedirecturl=\"https:\/\/www.google.com\/url?q=https:\/\/www.instagram.com\/mkcnamai\/&amp;source=gmail&amp;ust=1607077616094000&amp;usg=AFQjCNGMgViJQrdKCjNDVtymFIyYXhEHJg\">Instragram<\/a><\/strong><strong>&nbsp;|&nbsp;<\/strong><strong><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCuOlbSgktRPUlr2dCGvQsDA?view_as=subscriber\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" data-saferedirecturl=\"https:\/\/www.google.com\/url?q=https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCuOlbSgktRPUlr2dCGvQsDA?view_as%3Dsubscriber&amp;source=gmail&amp;ust=1607077616094000&amp;usg=AFQjCNE0YgxFcCEBBbO3AaEY8eF1ByCKnQ\">Youtube<\/a> | <a href=\"https:\/\/docs.google.com\/forms\/d\/1fujtIY__0uWWJ22rw7_IwJiAgINP7WatEgmjk8fD9o4\/edit\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">\u010cNaujienlai\u0161kis<\/a><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Kiti susij\u0119 straipsniai:&nbsp;<\/em><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkckaleidoskopas-kur-vilniuje-susikirsdavo-p-vileisio-ir-m-k-ciurlionio-keliai\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">MK\u010ckaleidoskopas | Kur Vilniuje susikirsdavo P. Vilei\u0161io ir M. K. \u010ciurlionio keliai?<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkc-kaleidoskopas-toliau-kuriame-m-k-ciurlionio-asmenybes-paveiksla\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">MK\u010c Kaleidoskopas | Toliau kuriame M. K. \u010ciurlionio asmenyb\u0117s paveiksl\u0105<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkc-kaleidoskopas-apie-musu-baltiskuosius-kaimynus\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">MK\u010c Kaleidoskopas | Apie m\u016bs\u0173 balti\u0161kuosius kaimynus<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkc-kaleidoskopas-nuo-lietuviu-kalbos-pamoku-iki-meiles-istorijos\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">MK\u010c Kaleidoskopas | Nuo lietuvi\u0173 kalbos pamok\u0173 iki meil\u0117s istorijos<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkc-kaleidoskopas-ar-isdristumete-mesti-sniego-gniuzte-i-pati-kunigaiksti-m-oginski\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">MK\u010c Kaleidoskopas | Ar i\u0161dr\u012fstum\u0117te mesti sniego gni\u016b\u017et\u0119 \u012f pat\u012f kunigaik\u0161t\u012f M. Oginsk\u012f?<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkc-kaleidoskopas-vasario-16-aja-lietuvos-valstybes-atkurimo-diena-lai-skamba-liaudies-dainos\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">MK\u010c Kaleidoskopas | Vasario 16-\u0105ja, Lietuvos valstyb\u0117s atk\u016brimo dien\u0105, lai skamba liaudies dainos<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkc-kaleidoskopas-ciurlionis-pasaulyje\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">MK\u010c kaleidoskopas | \u010ciurlionis pasaulyje<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkc-kaleidoskopas-tai-ciurlionis\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">MK\u010c Kaleidoskopas | Tai \u010ciurlionis<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/ciurlionio-namai-pradeda-sesiolikos-savaiciu-kaleidoskopa\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">\u010ciurlionio namai pradeda \u0161e\u0161iolikos savai\u010di\u0173 kaleidoskop\u0105<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>#\u010ciurlionoBi\u010diuliai Kas gi siejo dvi i\u0161skirtines XX a. pr. Lietuvos asmenybes: dailinink\u0105, kompozitori\u0173 Mikaloj\u0173 Konstantin\u0105 \u010ciurlion\u012f ir visuomen\u0117s veik\u0117j\u0105, politik\u0105, teisinink\u0105, Nepriklausomyb\u0117s Akto signatar\u0105 Jon\u0105 Vilei\u0161\u012f? J. Vilei\u0161is gyveno Vilniuje 1898\u20131918 m., M. K. \u010ciurlionis 1907 \u2013 1908 m. Abu aktyviai dalyvavo to meto miesto kult\u016brin\u0117je, visuomenin\u0117je veikloje. J. Vilei\u0161is kovojo u\u017e pamald\u0173 laikym\u0105 lietuvi\u0173 kalba Vilniaus ir Vilnijos kra\u0161to&nbsp;<a href=\"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/mkc-kaleidoskopas-kas-gi-siejo-j-vileisi-ir-m-k-ciurlioni\/\" class=\"read-more\">Continue Reading<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7172,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-7164","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-be-kategorijos","cat-1-id"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7164","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7164"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7164\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7284,"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7164\/revisions\/7284"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7172"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7164"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7164"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mkcnamai.lt\/lt\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7164"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}